Gasloze primeur: het ziekenhuis van de toekomst verrijst in Meppel

gasloos; ziekenhuis; meppel; elektrisch ziekenhuis;

Het eerste volledig elektrische ziekenhuis van Nederland verrijst in Meppel. Als alles meezit, opent Isala over exact een jaar de nieuwe locatie die volledig ‘van het gas af’ is. Klimaatplafonds, boilers, warmtepompen en de fraaie ligging in het Reestdal moeten voor een aangenaam en duurzaam verblijf van patiënten gaan zorgen.

Vanuit de boomtoppen grenzend aan de bouwplaats hebben broedende ooievaars perfect uitzicht op de bouw van het modernste ziekenhuis van Nederland. Hier in het natuurrijke Reestdal wil Isala het gebouw in de groene omgeving laten opgaan. Gevels met een natuurbruine uitstraling gecombineerd met ‘groene’ begroeide daken moeten voor dit effect zorgen. ,,Door de kleurstelling vormt het gebouw één geheel met de omgeving’’, zegt Kristiaan Blokzijl.

Hij is namens technische dienstverlener ENGIE nauw betrokken bij de bouw. ENGIE maakt samen met de bouwbedrijven Trebbe en Dura Vermeer deel uit van het consortium TDE dat de totstandkoming van dit gebouw begeleidt. Bijzonder is dat het consortium de komende 25 jaar voor een vast bedrag ook het onderhoud, de schoonmaak en de levering van energie gaat verzorgen. Zo weet Isala exact waar het aan toe is. ,,Wij kennen het gebouw door en door en Isala kan zich richten op haar primaire taak: de ziekenhuiszorg.’’

Green Deal

Voor Isala was de keuze voor een gasloos ziekenhuis een logische, legt bestuursvoorzitter Rob Dillmann uit. ,,We hebben een Green Deal in de gezondheidszorg. We willen de CO2-uitstoot naar beneden brengen. Dan is dit een voor de hand liggende stap als je een nieuw ziekenhuis bouwt.’’ Dat nieuwbouwwoningen vanaf 2030 alleen nog gasloos worden gebouwd, woog mee. Bij het ontwerp van het gebouw zijn duurzaamheid en patiëntvriendelijkheid steeds de leidende principes geweest, zegt Dillmann. ,,Die vormen vanaf het begin het dna van dit project.’’

Op het terrein is een ondergrondse warmte- en koude opslag (wko) aangelegd. Deze installatie deelt het ziekenhuis met de naastgelegen revalidatiekliniek Noorderboog die volgens dezelfde stijl en principes wordt gebouwd. Samen vormen de gebouwen één geheel. De wko sluit aan op drie warmtepompen die de verwarming en koeling van het gebouw regelen. Om energie te besparen, krijgen alle ruimtes die warm water gebruiken een elektrische boiler. ,,Je verwarmt het water op de plek waar je het gebruikt’’, zegt Alex van Reeuwijk, directeur Nieuwbouw en Strategische huisvesting van Isala. ,,Je verliest dan geen warmte tijdens transport.’’

Vierhonderd zonnepanelen

Deze boilers draaien op elektriciteit die het ziekenhuis deels zelf opwekt via vierhonderd zonnepanelen die op het dak liggen. ,,Wat we niet zelf kunnen opwekken kopen we in als groene stroom’’, zegt Van Reeuwijk. Dit betekent wel dat het lokale netwerk rondom het ziekenhuis te maken krijgt met een zware belasting. Hierover is afstemming geweest met de netbeheerders. Wat nu als de stroom uitvalt? ,,Voor noodgevallen staat een aggregaat klaar’’, legt Van Reeuwijk uit. ,,Die draait op diesel.’’ Dat is de enige uitzondering op het ‘all electric’ concept, verzekert hij.

Bij de indeling van het ziekenhuis is gewerkt volgens het principe van de ‘healing environment’. Uitgangspunt hierbij is dat gebouw en omgeving een positief effect hebben op het herstel en welzijn van de patiënt. Een voorbeeld hiervan is de ruimte waar de nierdialyse straks plaatsvindt. Deze is voorzien van een zogeheten ‘klimaatplafond’, bestaand uit een buizenstelsel dat de ruimte aangenaam op temperatuur brengt. De glazen wand die uitzicht biedt op het groene Reestdal, doet de rest. ,,Patiënten verblijven meerdere malen per week drie tot vier uur in deze ruimte’’, zegt Van Reeuwijk. ,,Dan moet je verblijfskwaliteit bieden.’’

Voor patiënten die na een ingreep langer in het ziekenhuis verblijven, zijn op de tweede en derde verdieping één- en driepersoonskamers in aanbouw. Deze zijn voorzien van sensoren die ’s nachts automatisch licht geven als je uit bed stapt om vallen zo veel als mogelijk te voorkomen. Wat niet terugkeert, zijn tv’s. Van Reeuwijk: ,,We willen onze patiënten stimuleren om uit bed te komen en op een tablet tv te kijken.’’ Wie geen tablet heeft, krijgt er één te leen voor de duur van het verblijf.

Drone

Nog voor de bouw begon, was het nieuwe ziekenhuis al in het nieuws met de plannen voor een drone die tussen Zwolle en Meppel vliegensvlug bloedmonsters heen en weer gaat vliegen. De testfase is nog niet afgerond, maar de eerste proeven zijn succesvol, zegt Isala-bestuurder Dillmann. Er is al ruimte gereserveerd als landingsplek voor de drone, voor als de proef slaagt. Technieken als virtual reality helpen ook om Zwolle en Meppel dichter bij elkaar te brengen. ,,De VR-bril gaat ons helpen bij diagnostiek op afstand’’, zegt Dillmann. ,,Een arts in Zwolle kan zo meekijken bij een patiëntenonderzoek in Meppel.’’

Als het bouwconsortium het nieuwe ziekenhuis in december oplevert, heeft Isala nog drie maanden nodig om alles gebruiksklaar te maken. Duizend zorgmedewerkers krijgen dan scholing om op deze locatie te kunnen werken (op dagelijkse basis zullen er vijfhonderd werken). ,,We mikken op een opening tussen 1 maart en 1 april 2022’’, zegt Dillmann. ,,Het hangt niet meer van de vorst af. Corona kan wel spelbreker zijn. Als bij de bouwers en toeleveranciers problemen ontstaan bijvoorbeeld. Tot nu toe werkt iedereen voorzichtig en gaat het goed.’’

Bron: De Stentor, 26 maart 2021

Meer nieuws

Deel dit artikel op: